Zadanie 1: Anatomia Microsoft Defender
Polecenie: Otwórz Zabezpieczenia Windows. Zidentyfikuj i wypisz 5 różnych modułów ochrony (np. Ochrona przed wirusami i zagrożeniami, Ochrona konta itd.). Sprawdź, jaka jest aktualna wersja klienta antywirusowego i silnika (Informacje -> Informacje o wersji).
Cel: Zrozumienie, że antywirus to dziś cały ekosystem usług, a nie tylko skaner plików.
Zadanie 2: Szybki vs Pełny vs Offline
Polecenie: Wyjaśnij różnicę między "Szybkim skanowaniem" a "Skanowaniem Microsoft Defender offline". W jakiej sytuacji informatyk powinien uruchomić skanowanie offline? Przeprowadź skanowanie szybkie i sprawdź w raporcie, ile plików zostało zweryfikowanych.
Cel: Dobór odpowiedniego narzędzia do stopnia zainfekowania systemu.
Zadanie 3: Wykluczenia (Exclusions) – Kiedy ufać?
Polecenie: Wyobraź sobie, że instalujesz specjalistyczne oprogramowanie diagnostyczne, które antywirus błędnie uznaje za wirusa (tzw. False Positive). Dodaj wybrany folder na pulpicie do listy wykluczeń. Wyjaśnij, jakie zagrożenie niesie za sobą nadużywanie tej funkcji.
Cel: Zarządzanie wyjątkami w polityce bezpieczeństwa.
Zadanie 4: Ochrona przed Ransomware (Kontrolowany dostęp do folderów)
Polecenie: W ustawieniach ochrony przed wirusami znajdź sekcję "Zarządzaj ochroną przed ransomware". Włącz "Kontrolowany dostęp do folderów". Spróbuj stworzyć nowy plik tekstowy w folderze Dokumenty przy użyciu nietypowej aplikacji (np. prostego edytora napisanego w Pythonie lub skryptu .bat). Sprawdź, czy system zablokował akcję.
Cel: Zrozumienie ochrony przed nieautoryzowaną modyfikacją plików (szyfrowaniem danych).
Zadanie 5: Filtr SmartScreen w akcji
Polecenie: Przejdź do sekcji "Ochrona aplikacji i przeglądarki". Wyjaśnij, jak działa technologia SmartScreen. Czym różni się "Blokowanie" od "Ostrzegania"? Znajdź w ustawieniach opcję "Ochrona oparta na reputacji" i sprawdź jej status.
Cel: Nauka o prewencji przed pobieraniem podejrzanych plików z sieci.
Zadanie 6: Historia ochrony i kwarantanna
Polecenie: Znajdź "Historię ochrony". Jeśli jest pusta, wyszukaj w sieci informacje o testowym pliku EICAR (standardowy plik testowy antywirusów). Pobierz go (system go zablokuje). Sprawdź, jak ta akcja została odnotowana w historii i jakie działania (Kwarantanna / Usuń / Zezwól) możesz podjąć.
Cel: Praktyczna obsługa wykrytego zagrożenia bez narażania systemu na prawdziwe wirusy.
Zadanie 7: Cloud-delivered Protection (Ochrona z chmury)
Polecenie: Znajdź ustawienie "Ochrona dostarczana z chmury". Wyjaśnij, w jaki sposób Microsoft Defender wykorzystuje sztuczną inteligencję i dane od milionów użytkowników do blokowania zagrożeń typu Zero-day (jeszcze nieznanych).
Cel: Zrozumienie nowoczesnej analizy sygnatur w chmurze.
Zadanie 8: PowerShell jako skaner
Polecenie: Uruchom PowerShell jako administrator. Użyj komendy Get-MpComputerStatus, aby sprawdzić szczegółowy status antywirusa. Następnie użyj Start-MpScan -ScanType QuickScan, aby uruchomić skanowanie z linii komend. Wklej wynik do notatki.
Cel: Obsługa antywirusa z poziomu interfejsu tekstowego (CLI).
Zadanie 9: Współistnienie dwóch antywirusów
Polecenie: Przeprowadź analizę teoretyczną: Co stanie się z systemowym Windows Defenderem, gdy zainstalujesz darmową wersję Avasta lub AVG? Czym jest "Skanowanie okresowe" i dlaczego Windows 11 pozwala je włączyć, nawet gdy mamy inny antywirus?
Cel: Zrozumienie konfliktów i współpracy oprogramowania zabezpieczającego.
Zadanie 10: Raport stanu zabezpieczeń (Zadanie do wysłania)
Polecenie: Przygotuj dla "klienta" krótką instrukcję (max 1 strona A4), jak sprawdzić, czy jego Windows 11 Home jest bezpieczny. Instrukcja musi zawierać:
Sposób sprawdzenia aktualności bazy wirusów.
Informację, co zrobić, gdy antywirus wykryje zagrożenie w ważnym pliku służbowym.
Jedną radę, jak rozpoznać fałszywy komunikat antywirusowy na stronie internetowej (scam).
Cel: Komunikacja z użytkownikiem nietechnicznym i edukacja w zakresie cyberbezpieczeństwa.
Zadanie 1: Wielka Trójka – Analiza porównawcza
Polecenie: Korzystając ze stron producentów, przygotuj tabelę porównującą darmowe wersje: Avast Free, Bitdefender Free oraz AVG AntiVirus Free. Porównaj: dostępność ochrony w czasie rzeczywistym, obecność trybu gry oraz moduł skanowania sieci Wi-Fi.
Cel: Nauka krytycznej analizy specyfikacji oprogramowania.
Zadanie 2: Proces instalacji i "Wielka Zamiana"
Polecenie: Zainstaluj wybrany darmowy antywirus na maszynie wirtualnej lub komputerze testowym. Udokumentuj zrzutem ekranu moment, w którym Windows 11 informuje, że Microsoft Defender został wyłączony na rzecz nowego programu. Gdzie w systemie można teraz sprawdzić status ochrony?
Cel: Zrozumienie mechanizmu przekazywania uprawnień w Windows Security Center.
Zadanie 3: Deinstalacja – Pułapka "resztek"
Polecenie: Odinstaluj zewnętrzny antywirus za pomocą standardowego Panelu Sterowania. Następnie wyszukaj i opisz, czym są narzędzia typu "Removal Tool" (np. Avast Clear czy Norton Remove and Reinstall). Dlaczego profesjonalni technicy używają ich zamiast systemowego instalatora?
Cel: Poznanie dobrych praktyk serwisowych przy usuwaniu oprogramowania ochronnego.
Zadanie 4: Test wydajności (Impact Test)
Polecenie: Zmierz czas uruchamiania systemu Windows 11 Home bez zewnętrznego antywirusa, a następnie po instalacji pakietu typu Internet Security. Użyj Menadżera Zadań (karta Aplikacje autostartu), aby sprawdzić "Wpływ na uruchamianie". Wyniki zestaw w krótkiej notatce.
Cel: Ocena wpływu oprogramowania zabezpieczającego na zasoby sprzętowe.
Zadanie 5: Moduł VPN w pakiecie antywirusowym
Polecenie: Wiele współczesnych antywirusów (np. Norton 360, Bitdefender) oferuje wbudowany VPN. Wyjaśnij, w jaki sposób funkcja ta zwiększa bezpieczeństwo ucznia korzystającego z publicznego Wi-Fi w szkole lub kawiarni. Czy darmowe wersje antywirusów zazwyczaj mają nielimitowany VPN?
Cel: Rozróżnienie ochrony antywirusowej od ochrony prywatności przesyłu danych.
Zadanie 6: "Piaskownica" (Sandbox) zewnętrznego producenta
Polecenie: Niektóre pakiety (np. Comodo, Avast Premium) posiadają własną funkcję Sandbox. Opisz, czym różni się ona od systemowej funkcji Windows Sandbox dostępnej w wersji Pro. Jak można wykorzystać ją do bezpiecznego uruchomienia nieznanego załącznika z e-maila?
Cel: Nauka izolacji podejrzanych procesów.
Zadanie 7: Rankingi niezależnych laboratoriów (AV-TEST / AV-Comparatives)
Polecenie: Wejdź na stronę av-test.org lub av-comparatives.org. Znajdź najnowszy ranking dla Windows 11. Wybierz jeden program, który otrzymał 6/6 punktów w kategorii "Usability" (Użyteczność) i wyjaśnij, co to oznacza (liczba fałszywych alarmów – false positives).
Cel: Korzystanie z obiektywnych źródeł wiedzy technicznej.
Zadanie 8: Ochrona Bankowości – Jak to działa?
Polecenie: Programy takie jak ESET posiadają funkcję "Ochrona bankowości i płatności". Uruchom tę funkcję i opisz zmiany, jakie zaszły w oknie przeglądarki (np. zielona ramka). Spróbuj zrobić zrzut ekranu okna przeglądarki w tym trybie. Dlaczego niektóre antywirusy blokują możliwość robienia screenów w tym module?
Cel: Zrozumienie mechanizmów ochrony przed keyloggerami i przechwytywaniem ekranu.
Zadanie 9: Firewall systemowy vs Zewnętrzny
Polecenie: Porównaj funkcje Zapory Windows Defender z zaporą wbudowaną w pakiet komercyjny (np. Bitdefender Firewall). Znajdź informację o funkcji "Intrusion Detection/Prevention" (IDS/IPS). Czym różni się proste blokowanie portów od analizy wtargnięć?
Cel: Rozszerzenie wiedzy o ochronie sieciowej.
Zadanie 10: Raport: "Czy warto dopłacać?" (Zadanie do wysłania)
Polecenie: Napisz krótką analizę (150-200 słów) dla użytkownika domowego Windows 11 Home. Odpowiedz na pytanie: "Czy w 2026 roku warto kupować płatny antywirus, czy darmowy Microsoft Defender jest wystarczający?". Użyj co najmniej dwóch argumentów technicznych (np. ochrona kamery, menedżer haseł, monitorowanie Dark Webu).
Cel: Synteza wiedzy i umiejętność doradztwa technicznego.